Uzdatniacz wody do akwarium - odchlorowacz i ochrona ryb

Uzdatniacz wody do akwarium neutralizuje chlor, chloraminy i metale ciężkie z wody kranowej, żeby po podmianie ryby, krewetki i bakterie w filtrze nie dostały dawki trucizny. W tym dziale zebraliśmy odchlorowacze, preparaty wielofunkcyjne z koloidami chroniącymi śluz ryb, uzdatniacze dla bojowników, krewetek i złotych rybek oraz środki neutralizujące amoniak i azotyny. Od 2001 roku prowadzimy sklep z roślinami akwariowymi i wiemy, że regularne podmiany są podstawą zdrowego zbiornika, a uzdatnianie wody do akwarium to warunek, żeby te podmiany nie szkodziły.

Jak wybrać uzdatniacz wody do akwarium

Woda wodociągowa w Polsce jest dezynfekowana chlorem, a coraz częściej chloraminami, czyli związkami chloru z amoniakiem. Chlor podrażnia skrzela ryb i zabija bakterie nitryfikacyjne w filtrze, po dużej podmianie potrafi cofnąć dojrzewanie zbiornika o kilka tygodni. Chloramina jest trwalsza i nie ulatnia się przy odstaniu wody, a po rozbiciu uwalnia amoniak. Prosty odchlorowacz na bazie tiosiarczanu sodu poradzi sobie z chlorem, ale przy chloraminach potrzebujesz preparatu, który wiąże także uwolniony amoniak. Jeśli nie wiesz, czym dezynfekowana jest Twoja woda, wybierz uzdatniacz opisany jako usuwający chlor i chloraminy.

Druga funkcja to wiązanie metali ciężkich: miedzi z instalacji, cynku i ołowiu ze starych rur. Dobre preparaty zawierają związki chelatujące, które unieszkodliwiają je na czas potrzebny filtrowi. Trzecia grupa dodatków to koloidy, aloes i witaminy tworzące na skórze ryb ochronną warstwę śluzu, przydatne przy transporcie, po chorobie i przy wprowadzaniu nowych ryb. Nie przesadzaj z nimi w zbiorniku roślinnym: gęste koloidy tworzą film na powierzchni wody i ograniczają wymianę gazową. Dawkowanie liczy się dla objętości dolewanej wody, nie całego akwarium, chyba że etykieta mówi inaczej. Przy podmianie 30 l wody wystarczy dawka na 30 l, a przedawkowanie 2-3 razy jest bezpieczne, ale niepotrzebne.

Odstanie wody przez dobę pozbawia ją wolnego chloru, ale nie chloramin i nie metali ciężkich, więc przy wodzie chloraminowanej uzdatniacz jest konieczny niezależnie od odstawania. Odwrotnie przy wodzie z filtra RO: osmoza usuwa chlor, chloraminy i metale, dlatego czysta woda RO uzdatniacza nie potrzebuje. Wymaga natomiast remineralizacji solami GH i KH przed wlaniem do zbiornika, bo woda bez minerałów jest dla ryb równie szkodliwa jak chlor. Filtry i sole znajdziesz w dziale odwrócona osmoza RO. Jeśli mieszasz wodę RO z kranową, uzdatniaj tylko część kranową.

Co znajdziesz w tym dziale

• Odchlorowacze podstawowe - preparaty usuwające chlor i chloraminy bez dodatków, takie jak Tropical Antychlor, Zoolek Antychlor czy Erase-Cl, najtańsze w przeliczeniu na litr uzdatnionej wody.
• Uzdatniacze wielofunkcyjne - środki wiążące chlor, chloraminy i metale ciężkie, z koloidami ochronnymi, w tym Seachem Prime, Tetra AquaSafe, JBL Biotopol, Sera aquatan, Easy-Life Aquamaker, AZOO AquaGuard, Aquaforest Water Conditioner i Tropica Water Conditioner.
• Preparaty neutralizujące amoniak i azotyny - Seachem Prime, Sera toxivec i JBL Detoxol jako pomoc doraźna przy zatruciu, w nowym zbiorniku i po awarii filtra.
• Uzdatniacze specjalistyczne - wersje dla bojowników (Tetra Betta AquaSafe, JBL Nano Biotopol Betta, AZOO Betta Guard), dla złotych rybek (Sera Goldy Aquatan, Tetra Goldfish AquaSafe), dla krewetek i raków (JBL Biotopol C, Tropical Shrimp Guard) oraz dla pielęgnic afrykańskich.
• Preparaty z ekstraktami roślinnymi - Tropical Esklarin z aloesem, Ketapang Extract, Zoolek Biotorfin i Ikola Tonik, które uspokajają ryby i wspierają śluz.
• Uzdatniacze z biostarterem - Aquael Water Defender i zestawy Seachem Prime plus Stability do startu nowego akwarium.
• Uzdatniacze oczyszczające - Easy-Life Fluid Filter Medium (FFM), Tetra CrystalWater i Microbe-Lift XTreme, które oprócz chloru wiążą zmętnienia i związki organiczne.

Marki w ofercie

Najczęściej wybierane to Seachem Prime, skoncentrowany uzdatniacz wydajny na 20 000 l z butelki 500 ml, Tetra AquaSafe w opakowaniach od 50 ml do 5 l, JBL Biotopol z wersjami R, C i Betta, Sera aquatan i toxivec oraz Tropical Antychlor i Esklarin. Do tego Easy-Life (Aquamaker, FFM), Zoolek, AZOO, Aquaforest, Tropica, Prodac (Aquasana, Aquafirst), Microbe-Lift, Aqua-Art Safe Water, Aquael Water Defender, Yokuchi Gedoku, Femanga Aqua Fit i GT Aqua AquaVita.

Najczęściej zadawane pytania

Czy uzdatniacz wody jest konieczny przy każdej podmianie?

Tak, jeśli dolewasz wodę z kranu. Nawet 20 procent świeżej wody z chlorem wystarczy, żeby osłabić bakterie w filtrze i podrażnić skrzela ryb. Wyjątkiem jest woda RO, deszczówka i woda ze studni, które chloru nie zawierają.

Czy odstanie wody zastąpi uzdatniacz?

Tylko częściowo. Po dobie odstawania z otwartego naczynia ulatnia się wolny chlor, ale chloraminy i metale ciężkie zostają. Odstanie wyrównuje za to temperaturę i pozwala uciec nadmiarowi gazów, więc warto je łączyć z uzdatniaczem, a nie traktować jako zamiennik.

Ile uzdatniacza dodać?

Tyle, ile producent podaje na objętość dolewanej wody. Preparaty skoncentrowane, jak Seachem Prime, dozuje się 1 ml na 40 l, tradycyjne, jak Tetra AquaSafe czy Sera aquatan, 5 ml na 10-20 l. Dodawaj do wiadra przed wlaniem albo do akwarium bezpośrednio przed dolewaniem wody, obie metody działają w kilkadziesiąt sekund.

Czy uzdatniacz wody szkodzi roślinom?

Nie, w normalnych dawkach nie ma wpływu na rośliny. Preparaty wiążące metale ciężkie mogą na krótko związać też część żelaza z nawozu, dlatego nawozy mikroelementowe dozuj kilka godzin po podmianie, a nie razem z uzdatniaczem.

Uzdatniacz zabezpiecza świeżą wodę, ale o tym, czy podmiany są wystarczające, mówią dopiero parametry. Sprawdzisz je testami z działu testy wody.